Η μηνιγγίτιδα μπορεί να προκληθεί από πολλά διαφορετικά παθογόνα, συμπεριλαμβανομένων βακτηρίων, μυκήτων ή ιών, αλλά το υψηλότερο παγκόσμιο φορτίο παρατηρείται με βακτήρια.
Η βακτηριακή μηνιγγίτιδα παλαιότερα ήταν πιο συχνή σε παιδιά. Ωστόσο, καθώς αναπτύσσονται και χρησιμοποιούνται εμβόλια, ο επιπολασμός της οξείας βακτηριακής μηνιγγίτιδας έχει μειωθεί και η επιδημιολογία των αιτιολογικών μικροοργανισμών έχει αλλάξει εξηγεί η παιδίατρος Μαριαλένα Κυριακάκου.
«Κάθε χρόνο, ιδιαίτερα τους χειμερινούς μήνες, παρουσιάζονται σποραδικά κρούσματα μηνιγγίτιδας τόσο στα σχολεία όσο και σε στρατώνες. Το ευτύχημα είναι ότι η μηνιγγίτιδα είναι μια σπάνια νόσος, δηλαδή προσβάλλει περίπου τρία άτομα ανά 100.000 πληθυσμού το έτος, κυρίως η βακτηριακή, που είναι η πιο σοβαρή και πιο επικίνδυνη μορφή, ενώ η ιογενής που είναι πιο ελαφριά, είναι πιο συχνή».
μικρόβια, οπότε πρόκειται για μικροβιακή μηνιγγίτιδα. Συνηθισμένα υπεύθυνα μικρόβια είναι ο μηνιγγιτιδόκοκκος, ο πνευμονιόκοκκος, ο στρεπτόκοκκος, ο αιμόφιλοςινφλουέντζας τύπου β, το μυκοβακτηρίδιο της φυματίωσης κ.ά. που μεταδίδονται από άτομο σε άτομο μετά από στενή επαφή.
ιούς, οπότε πρόκειται για ιογενή μηνιγγίτιδα. Οι ιοί μεταδίδονται με τον βήχα, το φτάρνισμα και με κακές συνθήκες υγιεινής.
Η μικροβιακή μηνιγγίτιδα είναι πιο σπάνια από την ιογενή, αλλά συνήθως πιο σοβαρή έως και θανατηφόρα. Αντίθετα μερικές περιπτώσεις ιογενούς μηνιγγίτιδας μπορεί να είναι τόσο ήπιες ώστε να μείνουν αδιάγνωστες ή να θεωρηθούν ως γριπώδης συνδρομή.
Τα παιδιά ηλικίας κάτω των πέντε ετών, και ιδιαίτερα τα βρέφη, καθώς και οι έφηβοι ηλικίας 15-19 ετών, εμφανίζουν μεγαλύτερη πιθανότητα να νοσήσουν από μηνιγγίτιδα.
Το βρέφος ή το μικρό παιδί με μηνιγγίτιδα μπορεί να παρουσιάζει μερικά ή τα περισσότερα από τα παρακάτω συμπτώματα:
Πολύ υψηλό πυρετό
Ευερεθιστότητα, ανησυχία
Έντονο συνεχές κλάμα
Σημαντική υπνηλία με αποτέλεσμα να είναι δύσκολο να αφυπνισθεί.
Σύγχυση και μη ανταπόκριση σε ερεθίσματα
Εμφάνιση εξανθήματος στο δέρμα που έχει την μορφή μικρών κόκκινων κηλίδων.
Το εξάνθημα στη μηνιγγίτιδα είναι αιμορραγικό και είναι αποτέλεσμα σηψαιμίας δηλ. εισόδου μικροβίων στην κυκλοφορία του αίματος. Τα μικρόβια απελευθερώνουν τοξίνες, που μπορεί να προκαλέσουν βλάβες σε διάφορα όργανα του σώματος.
Μπορείτε να το αναγνωρίσετε από το γεγονός ότι, όταν σύρετε από πάνω του το δάχτυλό σας πιεστικά, δεν σβήνει και ξαναεμφανίζεται, όπως συμβαίνει με άλλα εξανθήματα. Αντίθετα παραμένει αναλλοίωτο. Είναι ίσως πιο εύκολο να δείτε αν το εξάνθημα εξαφανίζεται στην πίεση με τον πάτο ενός διάφανου ποτηριού, παρατηρώντας το μέσα από το ποτήρι.
Εάν το παιδί σας παρουσιάζει πυρετό και αιμορραγικό εξάνθημα θα πρέπει αμέσως να το μεταφέρετε στο νοσοκομείο.
Έντονο πονοκέφαλο
Εμέτους
Υψηλό πυρετό (38οC ή περισσότερο)
Δυσκαμψία στον αυχένα
Ευαισθησία στο φως
Ταχύπνοια δηλ.γρήγορη αναπνοή
Γενικό αίσθημα κακουχίας, κακή διάθεση
Εξάνθημα στο δέρμα
Είναι σημαντικό να γνωρίζετε ότι:
αν το παιδί σας παρουσιάζει κάποιο από τα παραπάνω συμπτώματα ή σημεία δεν σημαίνει ότι υποχρεωτικά έχει μηνιγγίτιδα. Αν όμως υπάρξει έστω και υποψία μηνιγγίτιδας, εξαιτίας της παρουσίας κάποιων συμπτωμάτων, θα πρέπει το παιδί σας να εκτιμηθεί αμέσως από γιατρό.
ένα παιδί με μηνιγγίτιδα μπορεί να μην εμφανίσει όλα τα σημεία και τα συμπτώματα. Το χαρακτηριστικό αιμορραγικό εξάνθημα δεν εμφανίζεται σε όλες τις περιπτώσεις μηνιγγίτιδας.
η διάγνωση της μηνιγγίτιδας δεν είναι πάντα προφανής επειδή τα συμπτώματα της αρχικά μοιάζουν με τα συμπτώματα άλλων εμπύρετων νοσημάτων.
Θεραπεία μηνιγγίτιδας
Η νοσηλεία στο νοσοκομείο είναι απαραίτητη. Μερικές φορές σε σοβαρές περιπτώσεις είναι απαραίτητη και η εισαγωγή στη μονάδα εντατικής νοσηλείας για την υποστήριξη των βασικών λειτουργιών του σώματος.
Η μικροβιακή μηνιγγίτιδα θεραπεύεται με τη χορήγηση αντιβιοτικών φαρμάκων. Η έναρξη της θεραπείας είναι σημαντικό να αρχίσει αμέσως ώστε να μειωθεί η πιθανότητα εμφάνισης σοβαρών επιπλοκών. Είναι τόσο κρίσιμη η έγκαιρη έναρξη της θεραπείας για την πρόληψη της εγκεφαλικής βλάβης, ώστε μετά τη λήψη των απαραίτητων εργαστηριακών εξετάσεων, η φαρμακευτική αγωγή ξεκινά αμέσως πριν την επιβεβαίωση της διάγνωσης.
Στην ιογενή μηνιγγίτιδα δεν απαιτείται χορήγηση αντιβιοτικών φαρμάκων. Χρειάζεται όμως στενή παρακολούθηση γιατί μερικοί από τους ιούς είναι πολύ βλαπτικοί.
Στη σημερινή εποχή δεν είναι συχνοί οι θάνατοι από μηνιγγίτιδα, όπως συνέβαινε πριν από αρκετές δεκαετίες. Οι περισσότεροι μικροί ασθενείς αναρρώνουν μετά από 7-10 ημέρες. Η μικροβιακή μηνιγγίτιδα έχει θνητότητα περίπου 10%.
Οι επιπλοκές μπορεί να είναι μόνιμες ή παροδικές. Εμφανίζονται κυρίως μετά τη μικροβιακή μηνιγγίτιδακαι είναι σπάνιες μετά την ιογενή. Η βαρύτητα των επιπλοκών ποικίλλει και εξαρτάται από τον παθογόνο μικροοργανισμό και τησοβαρότητα της λοίμωξης.
Με άμεση διάγνωση και θεραπεία, 7 στα 10 παιδιά με μικροβιακή μηνιγγίτιδα θα αναρρώσουν πλήρως χωρίς επιπλοκές. Παρόλα αυτά πρόκειται για μια δυνητικά θανατηφόρος νόσος και σε περίπου 2 στις 10 περιπτώσεις μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρά νευρολογικά προβλήματα όπως επιληπτικούς σπασμούς, απώλεια ακοής, προβλήματα στην όραση και μαθησιακές δυσκολίες.
Η απώλεια ακοής, μερική ή ολική, αποτελεί την πιο συχνή επιπλοκή της μικροβιακής μηνιγγίτιδας και γι’ αυτό συνιστάται να γίνεται έλεγχος της ακοής πριν την έξοδο από το νοσοκομείο ή το πολύ μέσα σε τέσσερις εβδομάδες. Ιδιαίτερα στην περίπτωση βρεφών και μικρών παιδιών χρειάζεται το αποτέλεσμα να αξιολογηθεί μέσα σε 4-6 εβδομάδες ώστε αν διαπιστωθεί σοβαρή απώλεια ακοής να αποφασισθεί η περαιτέρω αντιμετώπιση.
Όπως δήλωσε η κα Κυριακάκου στο Mom Stories «Είναι θετική η απόφαση της Επιτροπής Εμβολιασμών να εντάξουν στο Εθνικό Πρόγραμμα Εμβολιασμών το εμβόλιο για την μηνιγγίτιδα τύπου Β για τα βρέφη. Είναι το εμβόλιο το οποίο γίνεται στα πρώτα δύο χρόνια ζωής και σε ένα συλλογικό σχήμα τριών δόσεων. Οι δόσεις σύμφωνα με το νέο επικαιροποιημένο Εθνικό Πρόγραμμα Εμβολιασμών Παιδιών και Εφήβων 2024 διαμορφώνονται ως εξής, σύμφωνα με την παιδίατρο. «Τα παιδιά που είναι ηλικίας 2 έως 6 μηνών δικαιούνται 3 δόσεις, τα παιδιά που είναι 6 έως 12 μηνών δικαιούνται 2 δόσεις και τα παιδιά που είναι 12 έως 18 μηνών δικαιούνται μία δόση μόνο», «Από πλευράς παιδιάτρων αναμένουμε να επεκταθεί η ένταξή του και στους εφήβους, γιατί πέρσι και φέτος είχαμε αρκετά περιστατικά. Οι έφηβοι και οι νεαροί ενήλικες, αποτελούν τη δεύτερη ηλικιακή ομάδα που κινδυνεύει περισσότερο από τις θανατηφόρες επιπτώσεις του μηνιγγιτιδόκοκκου Β’.».
NEWSLETTER
Εγγραφείτε στο NewsLetter
Μετάβαση στο περιεχόμενο
