Δικαστήριο έκρινε ότι ο πρόωρος τοκετός και η νοσηλεία νεογνού στην ΜΕΝΝ δεν αποτελούν λόγο ανωτέρας βίας- Σφοδρές αντιδράσεις από τον ΔΣΑ

Έντονες αντιδράσεις έχουν προκληθεί μετά από την απόφαση του δικαστηρίου, όπου ορίζεται πως ο πρόωρος τοκετός δεν αποτελεί λόγο ανωτέρας βίας για απουσία από δικάσιμο. Η σχετική υπόθεση αναδείχτηκε από τον πρόεδρο του Δικηγορικού Συλλόγου Πειραιά, Ηλία Κλάππα.

Όπως ανέφερε, πρόσφατη απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Πειραιά έκρινε ότι ο πρόωρος τοκετός μιας δικηγόρου και η εισαγωγή του νεογνού στη Μονάδα Εντατικής Νοσηλείας τρεις ημέρες πριν από τη δικάσιμο του Εφετείου Πειραιά, στην οποία δεν μπόρεσε να παρασταθεί, δεν συνιστά λόγο ανωτέρας βίας. «Η πρόσφατη απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Πειραιά, με την οποία κρίθηκε ότι ο πρόωρος τοκετός μιας δικηγόρου και η εισαγωγή του νεογνού τέκνου της στη Μονάδα Εντατικής Νοσηλείας τρεις ημέρες πριν τη δικάσιμο του Εφετείου Πειραιά στην οποία δεν μπόρεσε να παρασταθεί, δεν συνιστά λόγο ανωτέρας βίας, δημιουργεί σοβαρότατο προβληματισμό τόσο σε ανθρώπινο όσο και σε νομικό επίπεδο», ανέφερε αρχικά ο κ. Κλάππας.

«Κατά πρώτον, η εφαρμογή του νόμου δεν είναι μία μηχανική διαδικασία, αλλά απαιτεί ενσυναίσθηση, κατανόηση και σεβασμό στη μητρότητα και στη γυναίκα δικηγόρο που οδηγείται σε πρόωρο τοκετό με επιπλοκές, μάλιστα, για το νεογνό τέκνο της, γεγονός το οποίο σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να θεωρηθεί συνήθης ή προβλέψιμη αδιαθεσία. Κατά δεύτερον, η απόφαση προδίδει μία εσφαλμένη αντίληψη για τον ρόλο του δικηγόρου στη δικαστική διαδικασία, τη στιγμή που η δικαστής που την εξέδωσε δικαιολογεί την απόφασή της με το σκεπτικό ότι η δικηγόρος θα μπορούσε “να ειδοποιήσει τηλεφωνικά κάποιον συνεργάτη της ή έστω και τον εντολέα της για να αναθέσει σε τρίτο την εκπροσώπησή του”», πρόσθεσε.

Ο δικηγόρος δεν είναι διεκπεραιωτής ούτε ανταλλάξιμος

Όπως υπογράμμισε, «ο δικηγόρος δεν είναι διεκπεραιωτής, δεν είναι αναλώσιμος ούτε ανταλλάξιμος. Το ΕΔΔΑ έχει επανειλημμένα κρίνει ότι κάθε πολίτης έχει δικαίωμα να επιλέγει ο ίδιος τον δικηγόρο από τον οποίο θα εκπροσωπείται και αυτό αποτελεί συστατικό της δίκαιης δίκης. Κανένα δικαστήριο δεν μπορεί να επιβάλει σε έναν δικηγόρο να παραχωρήσει τη θέση του σε άλλον ή να υποχρεώσει έναν πολίτη να αλλάξει τον δικηγόρο του και, μάλιστα, να συμπεριλάβει την απαίτηση αυτή στο σκεπτικό της απόφασής του για να απορρίψει το αίτημα του πολίτη για παροχή δικαστικής προστασίας. Η επιτάχυνση της Δικαιοσύνης, την οποία όλοι θέλουμε, δεν μπορεί να οδηγεί σε άδικες καταστάσεις που θέτουν σε αμφισβήτηση την ορθή και ποιοτική απονομή της. Ο σεβασμός στη μητρότητα πρέπει να αποδεικνύεται στην πράξη και όχι μόνο στα λόγια. Αν αυτό δεν μπορεί να γίνει κατανοητό από τη νομολογία, θα πρέπει να υπάρξει ειδική νομοθετική πρωτοβουλία ώστε ο τοκετός και οι επιπλοκές στην εγκυμοσύνη της πληρεξούσιας δικηγόρου να θεωρούνται λόγος αναβολής και λόγος ανωτέρας βίας». Επιπρόσθετα, ο Δικηγορικός Σύλλογος Αθηνών εξέφρασε, επίσης, τον προβληματισμό του, ενημερώνοντας ότι αναλαμβάνει άμεσα πρωτοβουλία για επαναξιολόγηση και τροποποίηση των Κωδίκων που αφορούν τον τοκετό, την κύηση και τη λοχεία.

Η ανακοίνωση του ΔΣΑ -«Ο πρόωρος τοκετός αποτελεί λόγο ανωτέρας βίας»

Το Διοικητικό Συμβούλιο του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών, με αφορμή το σκεπτικό της υπ’ αριθμ. 132/2026 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Πειραιώς, εκφράζει τον έντονο προβληματισμό και την ανησυχία του για την κατεύθυνση που φαίνεται να διαμορφώνεται σε ορισμένες δικαστικές κρίσεις ως προς την έννοια της ανωτέρας βίας και την αντιμετώπιση σοβαρών περιστάσεων υγείας και οικογενειακής ζωής των δικηγόρων.

Στην υπόθεση που απασχόλησε το ανωτέρω Δικαστήριο, κρίθηκε ότι δεν πιθανολογείται κακή σωματική ή ψυχολογική κατάσταση, ικανή να στοιχειοθετήσει λόγο ανωτέρας βίας, από το γεγονός ότι δικηγόρος είχε γεννήσει πρόωρα λίγες ημέρες πριν από τη δικάσιμο και ότι το νεογνό της νοσηλευόταν επί ημέρες σε Μονάδα Εντατικής Νοσηλείας ενώ η ίδια βρισκόταν σε εξαιρετικά επιβαρυμένη ψυχολογική και σωματική κατάσταση, κλινήρης και εμπύρετη στην οικία της, γεγονός που καθιστούσε αδύνατη τη διενέργεια οιαδήποτε πράξη μέριμνας των υποθέσεών της. Περαιτέρω, στο σκεπτικό της απόφασης διατυπώνεται η θέση ότι η δικηγόρος όφειλε να είχε μεριμνήσει εκ των προτέρων για την ενημέρωση συναδέλφου ή για την οργάνωση της εκπροσώπησης των υποθέσεών της, λαμβάνοντας υπόψη το ενδεχόμενο πρόωρου τοκετού, κρίνοντας ότι οι ενέργειες αυτές ήταν «αναμενόμενες από τον μέσο συνετό δικηγόρο, στις οποίες εκείνη δεν προέβη».

Το Διοικητικό Συμβούλιο του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών θεωρεί ότι η άνω κρίση παραγνωρίζει τις ψυχολογικές και σωματικές συνέπειες που επιφέρει η κατάσταση της λοχείας (όταν την ίδια ώρα άλλες διατάξεις λαμβάνουν αυτή υπόψιν τους ως λόγο μειωμένου καταλογισμού) και ταυτόχρονα εγείρει σοβαρούς προβληματισμούς αναφορικά με την αντιμετώπιση της γυναίκας – μητέρας δικηγόρου κατά την ενάσκηση των καθηκόντων της ως συλλειτουργός της δικαιοσύνης.

Για τους λόγους αυτούς, το Διοικητικό Συμβούλιο του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών:

Εκφράζει τον έντονο προβληματισμό του για την ερμηνευτική κατεύθυνση που αποτυπώνεται στο σκεπτικό της υπ’ αριθμ. 132/2026 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Πειραιώς ως προς την έννοια της ανωτέρας βίας σε περιστάσεις σοβαρής υγείας και ιδίως κατά την περίοδο της λοχείας.
Υπογραμμίζει την ανάγκη οι δικαστικές κρίσεις να λαμβάνουν υπόψη την ανθρώπινη διάσταση του δικηγορικού λειτουργήματος και τις πραγματικές συνθήκες που μπορεί να καθιστούν αντικειμενικά αδύνατη την άσκηση των επαγγελματικών καθηκόντων.
Τονίζει ότι η προστασία της μητρότητας, της υγείας και της οικογενειακής ζωής αποτελεί θεμελιώδη αρχή του δικαίου και οφείλει να λαμβάνεται ουσιαστικά υπόψη κατά την απονομή της δικαιοσύνης.
Αναλαμβάνει άμεσα πρωτοβουλία για επαναξιολόγηση και τροποποίηση των Κωδίκων ώστε η κύηση και ιδιαιτέρως η επαπειλούμενη, ο τοκετός και η λοχεία (για χρονικό διάστημα τουλάχιστον σαράντα (40) ημερών από τον τοκετό, σύμφωνα με τα δεδομένα της ιατρικής επιστήμης), συνιστούν σπουδαίους λόγους, δυνάμενους, κατά περίπτωση, να προσεγγίζουν ή και να στοιχειοθετούν κατάσταση ανωτέρας βίας, και, ως εκ τούτου, να θεμελιώνουν ρητά δικαίωμα χορήγησης αναβολής της υποθέσεως στο ακροατήριο.

Η εύρυθμη λειτουργία της Δικαιοσύνης προϋποθέτει αμοιβαίο σεβασμό μεταξύ όλων των λειτουργών της».

Αξιοσημείωτη είναι και η ανάρτηση του αντιπροέδρου του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών κ. Ζώη Σταυρόπουλου που τονίζει ότι «Είναι μερικές φορές που διαβάζεις μια απόφαση και λες δεν μπορεί… Όταν κατά την κρίση του Δικαστηρίου δεν συνιστούν περιστατικά ανωτέρως βίας ο πρόωρος τοκετός και η παραμονή του τέκνου στη Μονάδα Εντατικής Νοσηλείας Νεογνών λόγω προωρότητας και αναπνευστικής δυσχέρειας που εμφάνισε και κρίνεται από το δικαστήριο ότι η μαμά του μωρού και πληρεξούσια δικηγόρος δεν βρισκόταν σε μια εξαιρετικά επιβαρυμένη ψυχολογική και σωματική κατάσταση που καθιστούσε αδύνατη τη διενέργεια οιασδήποτε πράξεως μέριμνας για τις δικαστικές της υποθέσεις, τότε σίγουρα δεν έχουμε απλά μια απόφαση που έχει αποτύχει νομικά.

Έχουμε μια απόφαση που έχει αποτύχει ανθρώπινα. Η γέννα δεν είναι εμπόδιο προς διαχείριση. Είναι γεγονός ζωής. Ξέρετε κάτι; Με την απόφαση του αυτή το δικαστήριο, ζητάει από μια Λεχώνα να λειτουργήσει σαν να μη συνέβη τίποτα. Ζητά σε μια Γυναίκα που γέννησε πρόωρα, που περίμενε 9 μήνες να πάρει αγκαλιά το μωράκι της και που το μωράκι αυτό είναι σε μονάδα εντατικής νοσηλείας νεογνών, της ζητά να οργανώσει, να συντονίσει, να αναθέσει.

Τι ακριβώς προστατεύουμε με την απόφαση αυτή; Αν ως κοινωνία δεν προστατεύσουμε τη μητρότητα τι ακριβώς κάνουμε; Κι αν κάποιος δεν το κρίνει σκόπιμο, τότε εμείς το κρίνουμε και θα ζητήσουμε να προβλεφθεί ρητά. Αν μια ελεύθερη επαγγελματίας τιμωρείται γιατί δεν έχει μηχανισμούς αντικατάστασης τότε ποιο κράτους δικαίου υπηρετούμε; Αν έμμεσα υπάρχει παραδοχή ότι η δικηγορική εκπροσώπηση μπορεί να υποκαθίσταται εύκολα και αβίαστα, τότε μάλλον υπάρχει μια διάσταση με τη φύση του δικηγορικού λειτουργήματος. Η αλήθεια είναι μια, απλή και δύσκολη. Στην Ελλάδα του σήμερα, πρέπει η μητέρα ελεύθερη επαγγελματίας να προστατεύεται και να μην δοκιμάζεται. Μόνο έτσι θα είμαστε πραγματικά δίπλα σε κάθε γυναίκα.»

Σχολείο Για γονείς: Το δώρο στον εαυτό σου για να γίνεις καλύτερος γονιός για τα παιδιά σου

Τα online μαθήματα σε καθοδηγούν βήμα-βήμα στο τι να κάνεις και τι να πεις κατά τη διάρκεια ξεσπασμάτων και συγκρούσεων, τόσο στο σπίτι όσο και δημόσια και που θα σε κάνουν να νιώθεις προετοιμασμένος/η, ακόμα και στις πιο δύσκολες στιγμές.

Θα το βρείτε εδώ