Μετάβαση στο περιεχόμενο
Δεν είναι πάντα εύκολο για έναν γονιό να μένει πραγματικά δίπλα στο παιδί του όταν εκείνο θυμώνει, πληγώνεται, απογοητεύεται ή περνά μια έντονη συναισθηματική δυσκολία. Για παράδειγμα, όταν ένα παιδί επιστρέφει σπίτι στενοχωρημένο επειδή ένιωσε ότι απορρίφθηκε από τους φίλους του, ο γονιός μπορεί να νιώσει αμέσως πίεση, ανησυχία ή μια εσωτερική ένταση που δύσκολα περιγράφεται.
Γράφει η Νίκη Τόλια, Ψυχολόγος
Συχνά γεννιέται η ανάγκη να το καθησυχάσει γρήγορα, να περιορίσει την έκταση του γεγονότος ή να βρει αμέσως μια λύση για να το ανακουφίσει. Κι όμως, εκείνη τη στιγμή δεν ενεργοποιείται μόνο το συναίσθημα του παιδιού, αλλά και ο εσωτερικός κόσμος του ίδιου του γονιού.
Έρευνα δείχνει ότι ο τρόπος με τον οποίο αντιδρά ένας γονιός στα συναισθήματα του παιδιού του επηρεάζεται τόσο από το πώς βιώνει ο ίδιος τα συναισθήματα όσο και από το κατά πόσο μπορεί να τα διαχειρίζεται εκείνη τη στιγμή. Παράλληλα, αναφέρεται ότι η γονεϊκότητα είναι από τη φύση της απαιτητική και ότι τα συναισθήματα των γονιών επηρεάζουν τον τρόπο με τον οποίο ανταποκρίνονται στα συναισθήματα των παιδιών τους (Hajal & Paley, 2020).
Φαίνεται επίσης ότι σημαντικό ρόλο παίζουν και οι παλαιότερες εμπειρίες του ίδιου του γονιού. Όταν το παιδί εκφράζει έντονα συναισθήματα, ο τρόπος που θα αντιδράσει ο γονιός συνδέεται όχι μόνο με αυτό που συμβαίνει στο παιδί, αλλά και με το πώς νιώθει ο ίδιος και με το αν μπορεί να μείνει ψύχραιμος εκείνη τη στιγμή. Αναφέρεται ακόμη ότι, όσο περισσότερο έχει επεξεργαστεί τις δικές του παιδικές εμπειρίες, τόσο πιο αδύναμη φαίνεται να γίνεται αυτή η επίδραση (Milan et al., 2021).
Επομένως, το να παραμένει ένας γονιός παρών απέναντι στη δυσκολία του παιδιού δεν είναι τόσο απλό όσο συχνά φαίνεται. Δεν αρκεί μόνο η πρόθεση να βοηθήσει, καθώς σημαντικό ρόλο παίζει και το πώς βιώνει ο ίδιος τη συγκεκριμένη στιγμή αυτό που συμβαίνει. Ίσως, τελικά, η ουσιαστική παρουσία να μη ξεκινά από την ανάγκη να βρούμε αμέσως τη σωστή απάντηση, αλλά από τη δυνατότητα να αντέξουμε λίγο περισσότερο τη δυσκολία, να συναντήσουμε το παιδί μας εκεί όπου βρίσκεται και να αναρωτηθούμε τι αγγίζει μέσα μας η κάθε εμπειρία. Με άλλα λόγια, τι σημαίνει για εμάς αυτό που συμβαίνει, αν μπορούμε να το ξεχωρίσουμε από τη δική μας εσωτερική αναστάτωση και να ακούσουμε πραγματικά το παιδί.
Βιβλιογραφία
Hajal, N. J., & Paley, B. (2020). Parental emotion and emotion regulation: A critical target of study for research and intervention to promote child emotion socialization. Developmental Psychology, 56(3), 403–417. https://doi.org/10.1037/dev0000864
Milan, S., Carlone, C., & Dáu, A. L. B. T. (2021). Emotion socialization in mothers who experienced maltreatment: Mentalizing the past may help the present. Journal of Family Psychology, 35(6), 851–856. https://doi.org/10.1037/fam0000839
