Τα χαρακτηριστικά των “κακομαθημένων” παιδιών – Το μυστικό για να «ξεκλειδώσετε» τη συμπεριφορά τους

Η ανατροφή παιδιών αποτελεί πρόκληση για κάθε γονέα, και πολλές φορές η γραμμή μεταξύ προστασίας και υπερβολικής ικανοποίησης των επιθυμιών τους είναι λεπτή. Έξι στους δέκα γονείς θεωρούν ότι τα παιδιά τους είναι πιο καλομαθημένα από ό,τι οι ίδιοι στην ηλικία τους. Τι σημαίνει όμως στην πράξη ένα καλομαθημένο ή όπως ακούμε συχνά ένα «κακομαθημένο» παιδί και πώς μπορούμε να το προστατέψουμε;

Τι κάνει ένα παιδί “κακομαθημένο”;

Τα παιδιά δεν γεννιούνται καλομαθημένα ή κακομαθημένα – γίνονται, κυρίως λόγω της διαχείρισης που δέχονται από τους γονείς τους. Ένα παιδί αποκτά τέτοια συμπεριφορά όταν συνηθίζει να παίρνει ό,τι θέλει, όποτε το θέλει, χωρίς όρια. Όπως εξηγεί η ψυχολόγος Michele Borba: «Τα κακομαθημένα παιδιά παραμένουν κολλημένα στη λογική “μόνο εγώ”, βάζοντας τις δικές τους ανάγκες πάνω από όλων των άλλων».

Η κλινική ψυχολόγος Laura Markham προσθέτει ότι η συμπεριφορά αυτή δεν αντικατοπτρίζει κάποιο ελάττωμα του παιδιού, αλλά συνδέεται με τον τρόπο που οι γονείς θέτουν όρια ή τα παρακάμπτουν, είτε από υπερβολική επιείκεια είτε από κούραση.

Συχνά λοιπόν οι γονείς κακομαθαίνουν τα παιδιά με καλές προθέσεις: θέλουν να τους προσφέρουν όσα δεν είχαν ή φοβούνται ότι ένα «όχι» θα πλήξει την αυτοπεποίθησή τους. Ωστόσο, η συνεχής υποχώρηση δημιουργεί συνήθειες που οδηγούν στο πρόβλημα.

Σημάδια ότι το παιδί σας μπορεί να είναι “κακομαθημένο”

Έντονα και μόνιμα εσπάσματα όταν του λέτε «όχι» – Κλωτσιές, φωνές ή κλάματα μέχρι να πάρει αυτό που θέλει.

Ποτέ δεν είναι ικανοποιημένο – Θέλει συνεχώς περισσότερα, ανεξαρτήτως τι έχει ήδη.

Νομίζει ότι ο κόσμος περιστρέφεται γύρω του – Εγωκεντρισμός και έλλειψη ενδιαφέροντος για τους άλλους.

Απαιτεί τα πράγματα άμεσα – Δεν έχει υπομονή και θέλει όλα τα επιθυμητά τώρα.

Δεν ξέρει να χάνει – Δυσκολεύεται να διαχειριστεί την απογοήτευση σε παιχνίδια ή διαγωνισμούς.

Δεν παρατάει μέχρι να πάρει αυτό που θέλει – Χρησιμοποιεί χειριστικές τακτικές, ακόμα και ψέματα.

Αρνείται να ολοκληρώσει απλές δουλειές – Χρειάζεται παρακάλια ή ανταμοιβές για να συνεργαστεί.

Πώς να «ξε-κακομάθετε» το παιδί

Να είστε έτοιμοι για δυσκολίες και αντίσταση.

Πείτε «όχι» σταθερά, χωρίς ενοχές, και τηρήστε τα όρια.

Θέστε όρια με ενσυναίσθηση και κατανόηση.

Διδάξτε ότι το να δίνεις είναι πιο σημαντικό από το να παίρνεις.

Ενισχύστε την ευγνωμοσύνη ως οικογένεια.

Μετατοπίστε την προσοχή από το «εγώ» στο «εμείς», διδάσκοντας το ενδιαφέρον για τους άλλους.

Βοηθήστε τα να εκτιμήσουν τα μικρά πράγματα: τη φύση, τον χρόνο με οικογένεια και φίλους.

Με υπομονή, συνέπεια και αγάπη, οι γονείς μπορούν να επαναφέρουν τα παιδιά τους σε ένα πιο ισορροπημένο και ευγενικό μοντέλο συμπεριφοράς, καλλιεργώντας αυτονομία, ενσυναίσθηση και σεβασμό για τους γύρω τους.