Μήπως είσαι υπερπροστατευτικός γονιός χωρίς να το καταλαβαίνεις;

Όλοι οι γονείς θέλουμε να προστατεύσουμε τα παιδιά μας. Είναι ίσως το πιο φυσικό ένστικτο που έχουμε. Θέλουμε να τα κρατήσουμε ασφαλή, να τα γλιτώσουμε από απογοητεύσεις, λάθη, στεναχώριες και κινδύνους.vcΌμως υπάρχει μια λεπτή γραμμή ανάμεσα στην προστασία και την υπερπροστασία.vΚαι πολλές φορές τη διασχίζουμε χωρίς καν να το συνειδητοποιούμε.

Σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Child Development, οι έφηβοι ανέφεραν χαμηλότερη διάθεση τις στιγμές που ένιωθαν ότι οι γονείς τους ήταν υπερβολικά προστατευτικοί ή παρεμβατικοί. Οι ερευνητές διαπίστωσαν επίσης ότι η υπερπροστασία μπορεί να επηρεάσει αρνητικά την αυτοπεποίθηση, τη συναισθηματική ανθεκτικότητα και την ικανότητα των παιδιών να διαχειρίζονται μόνα τους τις δυσκολίες.

Το δύσκολο είναι ότι η υπερπροστασία σχεδόν πάντα ξεκινά από αγάπη.

Τι σημαίνει πραγματικά υπερπροστατευτική γονεϊκότητα;

Δεν μιλάμε για έναν γονιό που φροντίζει το παιδί του ή θέτει λογικά όρια. Υπερπροστασία σημαίνει ότι ο γονιός παρεμβαίνει περισσότερο από όσο χρειάζεται, περιορίζοντας την αυτονομία του παιδιού και αναλαμβάνοντας πράγματα που το ίδιο θα μπορούσε να διαχειριστεί.

Με απλά λόγια: Δεν προετοιμάζουμε το παιδί για τη ζωή. Προσπαθούμε να προετοιμάσουμε τη ζωή για το παιδί. Και εκεί αρχίζουν τα προβλήματα.

7 σημάδια ότι ίσως γίνεσαι υπερπροστατευτικός γονιός

1. Λύνεις όλα τα προβλήματά του

Μόλις προκύψει μια δυσκολία, μπαίνεις αμέσως στη μέση. Ένας καβγάς με φίλο, μια διαφωνία με τον δάσκαλο, μια αποτυχία σε ένα διαγώνισμα. Πριν καν σκεφτεί το παιδί πώς θα το διαχειριστεί, έχεις ήδη αναλάβει δράση. Όμως τα παιδιά μαθαίνουν να λύνουν προβλήματα μόνο όταν έχουν την ευκαιρία να τα αντιμετωπίσουν.

2. Δυσκολεύεσαι να το δεις να αποτυγχάνει

Η αποτυχία σε πονάει σχεδόν όσο και το ίδιο το παιδί. Ίσως νιώθεις την ανάγκη να δικαιολογήσεις ένα κακό αποτέλεσμα ή να παρέμβεις ώστε να του δοθεί άλλη μία ευκαιρία. Όμως η ανθεκτικότητα χτίζεται μέσα από τις αποτυχίες και όχι μέσα από τη συνεχή επιτυχία.

3. Παίρνεις εσύ τις περισσότερες αποφάσεις

Αποφασίζεις ποιο άθλημα θα κάνει. Ποιους φίλους θα έχει. Πώς θα περάσει τον χρόνο του. Τι είναι καλύτερο για το μέλλον του. Ακόμη κι αν οι προθέσεις σου είναι καλές, το μήνυμα που φτάνει στο παιδί είναι: «Δεν εμπιστεύομαι ότι μπορείς να επιλέξεις μόνος σου».

4. Ανησυχείς υπερβολικά για την ασφάλειά του

Φυσικά και η ασφάλεια είναι σημαντική. Όμως αν κάθε μικρό ρίσκο σε γεμίζει φόβο, το παιδί μπορεί να αρχίσει να πιστεύει ότι ο κόσμος είναι ένα επικίνδυνο μέρος και ότι το ίδιο δεν είναι αρκετά ικανό να τα καταφέρει μόνο του.

5. Δεν του επιτρέπεις να κάνει λάθη

Του υπενθυμίζεις συνεχώς τι να προσέξει. Προβλέπεις κάθε πιθανό λάθος. Επεμβαίνεις πριν καν προλάβει να δοκιμάσει. Όμως τα λάθη είναι ο τρόπος με τον οποίο τα παιδιά αποκτούν κρίση, εμπειρία και αυτοπεποίθηση.

6. Θέλεις να ξέρεις τα πάντα

Πού είναι. Με ποιον μιλά. Τι σκέφτεται. Τι νιώθει. Τι συζητά με τους φίλους του. Ιδιαίτερα στην εφηβεία, τα παιδιά χρειάζονται έναν προσωπικό χώρο για να αναπτύξουν την ταυτότητά τους. Η συνεχής επιτήρηση συχνά οδηγεί σε περισσότερη απόσταση και λιγότερη εμπιστοσύνη.

7. Η επιτυχία του γίνεται δική σου υπόθεση

Αγχώνεσαι για τους βαθμούς περισσότερο από το ίδιο. Πιέζεις για επιδόσεις. Εστιάζεις διαρκώς στα αποτελέσματα. Όταν όμως ένα παιδί μεγαλώνει με την αίσθηση ότι η αξία του εξαρτάται από τις επιτυχίες του, δυσκολεύεται να αναπτύξει εσωτερικά κίνητρα και υγιή αυτοεκτίμηση.

Γιατί οι γονείς γινόμαστε υπερπροστατευτικοί;

Οι ειδικοί εξηγούν ότι πίσω από την υπερπροστασία συχνά κρύβεται το άγχος του ίδιου του γονιού. Ο φόβος ότι το παιδί θα πληγωθεί, θα αποτύχει ή θα δυσκολευτεί μάς οδηγεί στο να προσπαθούμε να ελέγξουμε περισσότερο τις καταστάσεις.

Ζούμε επίσης σε μια εποχή όπου οι κίνδυνοι προβάλλονται συνεχώς μέσα από τα social media και την ειδησεογραφία. Είναι λογικό να νιώθουμε ότι πρέπει να είμαστε διαρκώς σε επιφυλακή.

Τι χρειάζονται πραγματικά τα παιδιά;

Όχι έναν γονιό που θα απομακρύνει κάθε εμπόδιο. Αλλά έναν γονιό που θα είναι δίπλα τους όταν συναντήσουν ένα εμπόδιο.

Χρειάζονται ευκαιρίες να δοκιμάσουν, να κάνουν λάθη, να απογοητευτούν και να ξαναπροσπαθήσουν. Να ανακαλύψουν ότι είναι πιο ικανά από όσο πιστεύουν. Γιατί ο στόχος της γονεϊκότητας δεν είναι να μεγαλώσουμε παιδιά που δεν θα πέσουν ποτέ. Είναι να μεγαλώσουμε παιδιά που θα ξέρουν να σηκώνονται όταν πέσουν. Και αυτό δεν διδάσκεται μέσα από την υπερπροστασία. Διδάσκεται μέσα από την εμπιστοσύνη.