Μια πρωτότυπη πρωτοβουλία στη Σαρδηνία προσκαλεί γονείς και παιδιά να αφήσουν για λίγο τα κινητά τους στην άκρη και να ανακαλύψουν ξανά τη χαρά του να βρίσκονται πραγματικά μαζί. Χωρίς απαγορεύσεις και αυστηρούς κανόνες, αλλά με παιχνίδια, ζωγραφική και ευκαιρίες για επικοινωνία.
Πότε ήταν η τελευταία φορά που καθίσαμε όλοι μαζί στο τραπέζι, χωρίς κάποιος να κοιτάξει έστω και για λίγο το κινητό του; Ίσως η απάντηση να μην είναι τόσο εύκολη. Το οικογενειακό γεύμα, μια από τις πιο απλές καθημερινές ευκαιρίες για επικοινωνία, έχει αρχίσει σε πολλά σπίτια να μοιράζεται με ειδοποιήσεις, μηνύματα, βίντεο και ατελείωτο scrolling. Και το ενδιαφέρον είναι ότι αυτή η συνήθεια δεν αφορά μόνο τα παιδιά. Αφορά και εμάς τους ενήλικες.
Μια νέα πρωτοβουλία στην Ιταλία επιχειρεί να αλλάξει αυτή την καθημερινή εικόνα, ξεκινώντας από έναν χώρο όπου οι οικογένειες συγκεντρώνονται για να περάσουν όμορφα: το εστιατόριο.
Τι συμβαίνει στα 15 εστιατόρια της Σαρδηνίας;
15 εστιατόρια στη Σαρδηνία συμμετέχουν σε μια πιλοτική πρωτοβουλία που ενθαρρύνει τις οικογένειες να απομακρύνουν τα smartphones κατά τη διάρκεια του γεύματος. Το πρόγραμμα έχει διάρκεια ενός μήνα και στόχος του είναι να δημιουργήσει περισσότερες ευκαιρίες για επικοινωνία ανάμεσα στους γονείς και τα παιδιά.
Η ιδέα, όμως, δεν περιορίζεται στο να ζητά από τις οικογένειες να αφήσουν τις συσκευές τους. Τα εστιατόρια προσφέρουν εναλλακτικές δραστηριότητες, όπως παιχνίδια, υλικά ζωγραφικής και αφορμές για συζήτηση. Έτσι, αντί η απουσία του κινητού να παρουσιάζεται ως στέρηση, γίνεται ευκαιρία για μια διαφορετική εμπειρία.
Γιατί το οικογενειακό τραπέζι έχει σημασία;
Το τραπέζι δεν είναι μόνο ο χώρος όπου τρώμε. Είναι μια ευκαιρία να συναντηθούμε μέσα στην ημέρα, να μοιραστούμε μικρές ιστορίες και να ακούσουμε ο ένας τον άλλον. Μπορεί να είναι η στιγμή που το παιδί θα μας πει κάτι αστείο από το σχολείο, θα εκφράσει μια απορία ή θα μοιραστεί μια δυσκολία που δεν είχε αναφέρει νωρίτερα. Αυτές οι συζητήσεις δεν χρειάζεται να είναι μεγάλες ή ιδιαίτερα σημαντικές. Η αξία τους βρίσκεται στη συχνότητα και στη διαθεσιμότητα. Όταν, όμως, η προσοχή μας διακόπτεται συνεχώς από μια οθόνη, η επικοινωνία γίνεται πιο αποσπασματική. Αυτό δεν σημαίνει ότι ένα κινητό στο τραπέζι καταστρέφει τις οικογενειακές σχέσεις. Σημαίνει ότι αξίζει να προστατεύουμε ορισμένες στιγμές από τις περιττές διακοπές.
Το παράδειγμα ξεκινά από τους γονείς
Συχνά ζητάμε από τα παιδιά να αφήσουν το tablet ή το κινητό όταν καθόμαστε να φάμε. Τι συμβαίνει, όμως, όταν το δικό μας τηλέφωνο βρίσκεται δίπλα στο πιάτο; Όταν απαντάμε σε ένα μήνυμα, ελέγχουμε μια ειδοποίηση ή κοιτάζουμε γρήγορα κάτι που μας εμφανίστηκε στην οθόνη; Τα παιδιά παρατηρούν περισσότερο από όσο νομίζουμε. Και μαθαίνουν όχι μόνο από τους κανόνες που τους θέτουμε, αλλά και από τον τρόπο με τον οποίο εμείς διαχειριζόμαστε την προσοχή μας.
Αν θέλουμε ένα οικογενειακό γεύμα χωρίς οθόνες, είναι σημαντικό ο κανόνας να αφορά όλους. Όχι επειδή οι γονείς πρέπει να είναι τέλειοι, αλλά επειδή η συνέπεια κάνει έναν κανόνα πιο κατανοητό και δίκαιο.
Τι μπορούμε να κάνουμε στο σπίτι;
Η ιταλική πρωτοβουλία προσφέρει μια ιδέα που μπορούμε εύκολα να προσαρμόσουμε στη δική μας καθημερινότητα. Δεν χρειάζεται να οργανώσουμε κάτι ιδιαίτερο. Μπορούμε να ξεκινήσουμε με ένα γεύμα την ημέρα χωρίς κινητά, επιλέγοντας μια στιγμή που είναι ρεαλιστική για την οικογένειά μας.
Αν υπάρχουν μικρότερα παιδιά, μπορούμε να δημιουργήσουμε μικρές συνήθειες επικοινωνίας. Για παράδειγμα, κάθε μέλος της οικογένειας μπορεί να μοιράζεται ένα όμορφο και ένα δύσκολο στιγμιότυπο από την ημέρα του.
Για τα μικρότερα παιδιά, ένα απλό παιχνίδι παρατήρησης ή μια ιστορία που φτιάχνουμε όλοι μαζί μπορεί να κάνει το γεύμα πιο ευχάριστο. Και αν κάποια μέρα δεν τα καταφέρουμε; Δεν χρειάζεται να το αντιμετωπίσουμε ως αποτυχία. Οι οικογενειακές συνήθειες χτίζονται σταδιακά.
Υπάρχει, ωστόσο, κάτι που αξίζει να προσέξουμε. Το οικογενειακό τραπέζι δεν χρειάζεται να γίνει άλλη μία στιγμή όπου οι γονείς αισθάνονται ότι πρέπει να κάνουν τα πάντα σωστά. Δεν είναι απαραίτητο κάθε γεύμα να συνοδεύεται από ουσιαστικές συζητήσεις. Ούτε χρειάζεται τα παιδιά να συμμετέχουν συνεχώς με ενθουσιασμό. Μερικές φορές θα υπάρχει κούραση, γκρίνια ή απλώς σιωπή. Η σύνδεση δεν δημιουργείται μόνο μέσα από μεγάλες συζητήσεις. Δημιουργείται και μέσα από την απλή εμπειρία ότι βρισκόμαστε μαζί, χωρίς να χρειάζεται να ανταγωνιστούμε μια οθόνη για την προσοχή του άλλου.
Η ιδέα των 15 εστιατορίων στη Σαρδηνία είναι μια ενδιαφέρουσα κοινωνική πρωτοβουλία που μας προσκαλεί να επανεξετάσουμε μια καθημερινή συνήθεια. Και ίσως μας υπενθυμίζει κάτι απλό.
Δεν χρειάζεται να αφαιρέσουμε τις οθόνες από ολόκληρη τη ζωή μας για να δημιουργήσουμε περισσότερη σύνδεση. Μπορούμε να ξεκινήσουμε προστατεύοντας λίγες στιγμές μέσα στην ημέρα.
Ένα οικογενειακό γεύμα μπορεί να είναι μία από αυτές.



