Πρώτη μέρα σχολείο: Όταν δυσκολεύεται περισσότερο η μαμά

Το χεράκι που μέχρι πριν από λίγο κρατούσες αφήνει το δικό σου. Η πόρτα του σχολείου κλείνει. Κι εσύ μένεις για λίγα δευτερόλεπτα απέξω. Μπορεί το παιδί να μπήκε χαρούμενο. Μπορεί να γύρισε να σου χαμογελάσει. Κι όμως εσύ νιώθεις έναν κόμπο στον λαιμό.

Η πρώτη μέρα στο σχολείο —ιδιαίτερα όταν πρόκειται για τον παιδικό σταθμό, το νηπιαγωγείο ή την Α΄ Δημοτικού— δεν αποτελεί μετάβαση μόνο για το παιδί. Είναι μετάβαση και για τον γονιό.

Γιατί συγκινούμαστε τόσο;

Δεν είναι μόνο ο αποχωρισμός. Είναι και η συνειδητοποίηση ότι το παιδί μεγαλώνει. Μέχρι χθες μεγάλο μέρος του κόσμου του περνούσε μέσα από εμάς. Τώρα δημιουργείται σταδιακά ένας ολόκληρος κόσμος στον οποίο δεν θα είμαστε πάντα παρόντες.

Θα αποκτήσει σχέσεις που δεν ελέγχουμε. Θα αντιμετωπίσει μικρές δυσκολίες χωρίς εμάς. Θα ακούσει πράγματα που δεν θα ακούσουμε. Θα γελάσει με αστεία που ίσως δεν μάθουμε ποτέ. Και αυτό είναι υπέροχο. Μπορεί όμως ταυτόχρονα να είναι και λίγο δύσκολο.

Τα παιδιά συχνά χρησιμοποιούν τις αντιδράσεις των σημαντικών ενηλίκων γύρω τους για να καταλάβουν πώς πρέπει να ερμηνεύσουν μια καινούργια κατάσταση. Αν ο γονιός δείχνει ότι εμπιστεύεται το περιβάλλον και πιστεύει ότι το παιδί μπορεί να τα καταφέρει, αυτή η στάση μπορεί να λειτουργήσει καθησυχαστικά. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι πρέπει να κρύψουμε κάθε συναίσθημα. Μπορούμε να συγκινηθούμε. Μπορούμε να πούμε: «Θα μου λείψεις και ανυπομονώ να μου πεις μετά για τη μέρα σου». Το διαφορετικό μήνυμα είναι: «Φοβάμαι τόσο πολύ που δεν ξέρω αν πρέπει να σε αφήσω εδώ». Το πρώτο αναγνωρίζει τον δεσμό. Το δεύτερο μπορεί άθελά μας να μεταφέρει στο παιδί την ιδέα ότι υπάρχει κάτι που πρέπει να φοβηθεί.

Και αν κλάψει η μαμά;

Δεν έγινε κάτι τρομερό. Τα παιδιά δεν χρειάζονται γονείς χωρίς συναισθήματα. Χρειάζονται γονείς που μπορούν να έχουν συναισθήματα και παράλληλα να τα διαχειρίζονται. Αν λοιπόν βουρκώσουμε, μπορούμε να το πούμε απλά:

«Συγκινήθηκα επειδή μεγάλωσες τόσο πολύ. Είμαι πολύ χαρούμενη για σένα».

Έτσι το παιδί μαθαίνει κάτι πολύ σημαντικό: Μπορούμε να συγκινούμαστε και ταυτόχρονα να αισθανόμαστε ασφαλείς.

Η πρώτη μέρα είναι ένας μικρός αποχωρισμός

Η γονεϊκότητα είναι γεμάτη από τέτοιες στιγμές. Το πρώτο βήμα. Η πρώτη μέρα στον παιδικό. Η πρώτη μέρα στο Δημοτικό. Η πρώτη φορά που θα πάει μόνο του σε ένα πάρτι. Η πρώτη εκδρομή. Η πρώτη έξοδος με φίλους. Κάθε φορά το παιδί κάνει ένα μικρό βήμα προς την ανεξαρτησία.

Κι εμείς κάνουμε ένα διαφορετικό βήμα: μαθαίνουμε να το αφήνουμε να απομακρύνεται λίγο, γνωρίζοντας ότι ο δεσμός μας δεν χάνεται. Γιατί ίσως αυτό είναι ένα από τα πιο δύσκολα και όμορφα κομμάτια της γονεϊκότητας: να μεγαλώνεις έναν άνθρωπο που κάποτε σε χρειαζόταν για τα πάντα, ώστε σιγά σιγά να μπορεί να σταθεί μόνος του.